اعتیاد به قمار: پدیده‌ای روان‌شناختی و اجتماعی

اعتیاد به قمار  یا Gambling Addiction یکی از انواع اختلالات رفتاری است که می‌تواند تأثیرات مخرب روان‌شناختی، اجتماعی و اقتصادی بر فرد و جامعه داشته باشد. این پدیده در دهه‌های اخیر به‌ویژه با ظهور قمار آنلاین – Online gambling – سایت های بت و شرط بندی و دسترسی آسان به آن، به یک مسئله جدی تبدیل شده است.

قمار آنلاین، سایت های شرطبندی آنلاین یا Online Gambling

تعریف اعتیاد به قمار

اعتیاد به قمار، یا “اختلال قمار”، حالتی است که فرد نمی‌تواند رفتار قمار خود را کنترل کند، حتی زمانی که این رفتار پیامدهای منفی برای زندگی شخصی، خانوادگی و شغلی او دارد. این اختلال در دسته اختلالات کنترلی (Impulse Control Disorders) طبقه‌بندی شده است.

در این اعتیاد فرد معتاد چون پول هنگفت و زیادی را در مقابل خود می بیند که معمولا ده ها برابر پولی است که خود وارد بازی کرده است وسوسه می شود و در چرخه ای گرفتار می شود که هم احساس قدرت و برنده شدن او ارضا می شود و هم کسب پول و درآمد بیشتر. در این خلال ممکن است کل پس انداز و زندگی اش را ببازد یا ده ها برابر آن پاداش دریافت کند.

معتاد به قمار یا مبالغ هنگفتی پول بدست می آورد یا بعضا کل زندگی و پس اندازش را از دست می دهد

عوامل مؤثر بر اعتیاد به قمار

1- عوامل روان‌شناختی:

لذت آنی: هنگام قمار، مغز مواد شیمیایی مانند دوپامین ترشح می‌کند که باعث ایجاد حس لذت می‌شود. این تجربه لذت‌بخش می‌تواند به مرور زمان به وابستگی منجر شود.

فرار از استرس و مشکلات: برخی افراد برای فرار از مشکلات شخصی یا کاهش استرس به قمار روی می‌آورند.

خودپنداره منفی: افرادی که اعتمادبه‌نفس پایینی دارند، ممکن است برای احساس قدرت یا موفقیت به قمار متوسل شوند.

هنگام قمار، مغز مواد شیمیایی مانند دوپامین ترشح می‌کند که باعث ایجاد حس لذت می‌شود

2- عوامل اجتماعی:

تأثیر دوستان و خانواده: وجود افرادی در اطراف که قمار می‌کنند، می‌تواند احتمال شروع قمار در فرد را افزایش دهد.

فرهنگ اجتماعی: در برخی جوامع، قمار به‌عنوان یک فعالیت عادی یا حتی محترم شناخته می‌شود، که می‌تواند نگرش فرد را نسبت به این رفتار تحت تأثیر قرار دهد.

در برخی جوامع، قمار به‌عنوان یک فعالیت عادی یا حتی محترم شناخته می‌شود، که می‌تواند نگرش فرد را نسبت به این رفتار تحت تأثیر قرار دهد

3- عوامل بیولوژیکی:

ژنتیک: تحقیقات نشان داده‌اند که ممکن است برخی افراد به دلیل عوامل ژنتیکی، بیشتر مستعد اعتیاد به قمار باشند.

ساختار مغز: تغییرات در عملکرد سیستم پاداش‌دهی مغز می‌تواند فرد را به رفتارهای اعتیادی سوق دهد.

تغییرات در عملکرد سیستم پاداش‌دهی مغز می‌تواند فرد را به رفتارهای اعتیادی سوق دهد

تأثیرات اعتیاد به قمار

روان‌شناختی: اضطراب، افسردگی و احساس گناه از عوارض شایع آن است.

اجتماعی: از بین رفتن روابط خانوادگی و اجتماعی، تنهایی و انزوای فرد.

اقتصادی: از دست دادن سرمایه، بدهی‌های سنگین و حتی ورشکستگی.

از بین رفتن روابط خانوادگی و اجتماعی، تنهایی و انزوای فرد معتاد به قمار

روش‌های درمان و پیشگیری

1- رمان شناختی-رفتاری (CBT): این روش به فرد کمک می‌کند تا الگوهای فکری منفی خود را شناسایی کرده و تغییر دهد.

2- دارودرمانی: در برخی موارد، داروهایی برای کاهش اضطراب و افسردگی ناشی از اعتیاد تجویز می‌شود.

3- حمایت اجتماعی: گروه‌های حمایتی مانند “انجمن قماربازان گمنام” (Gamblers Anonymous) می‌توانند نقش مؤثری در بازتوانی فرد داشته باشند.

4- آموزش و آگاهی‌بخشی: افزایش آگاهی عمومی درباره خطرات قمار و تقویت مهارت‌های مدیریت مالی می‌تواند از شروع این رفتار جلوگیری کند.

گروه‌های حمایتی مانند “انجمن قماربازان گمنام” (Gamblers Anonymous) می‌توانند نقش مؤثری در بازتوانی فرد داشته باشند

نتیجه‌گیری

اعتیاد به قمار یک اختلال پیچیده است که تحت تأثیر عوامل مختلف روان‌شناختی، اجتماعی و بیولوژیکی قرار دارد. برای مقابله با این مشکل، نیاز به همکاری میان فرد، خانواده و جامعه وجود دارد. تشویق به رفتارهای سالم، ارائه منابع حمایتی و افزایش آگاهی عمومی می‌تواند گام‌های مؤثری در کاهش این معضل باشد.

در باشگاه اعتیادهای رفتاری نفس زندگی سالم به درمان و نحوه مواجهه با این اعتیاد پرداخته می شود.