برنامه های آموزشی7 نشانه اختلال روانی در نوجوانان
نشانه های اختلال روانی در نوجوانان؛ خیلی از تغییرات رفتاری در نوجوانی طبیعیاند، اما اگر شدت، مدت یا زمینهشان غیرعادی شود، میتواند نشانهای از مشکل پنهان باشد.
حقایق کلیدی
- از لحاظ آماری در دنيا حدود یک نفر از هر هفت نوجوان بین ۱۰ تا ۱۹ سال دچار نوعی اختلال روانی است.
- افسردگی، اضطراب و اختلالات رفتاری از مهمترین علل بيماری و ناتوانی در نوجوانان هستند.
- خودکشی سومین علت اصلی مرگ در میان نوجوانان ۱۵ تا ۲۹ سال است.
- اگر به مشکلات روانی نوجوانان رسیدگی نشود، اثرات آن تا بزرگسالی ادامه خواهد داشت و سلامت فيزيكی و رواني افراد را تحت تاثير قرار خواهد داد
يك ششم افراد دنيا در سنين نوجواني (10-19سال) قرار دارند. نوجوانی یک دورهی مهم از زندگی است که تغییرات زیادی از نظر جسمی، عاطفی و اجتماعی در آن رخ میدهد. در این دوران، نوجوانان با چالشهای زیادی روبهرو هستند؛ از فشار تحصیلی و انتظارات خانواده گرفته تا تغییرات هویتی و تأثیر رسانهها. بهداشت روان در این سن اهمیت زیادی دارد، زیرا پایه و اساس سلامت روانی در بزرگسالی در همین دوران شکل میگیرد.
نوجوانی یک دورهی مهم از زندگی است که تغییرات زیادی از نظر جسمی، عاطفی و اجتماعی در آن رخ میدهد. در این دوران، نوجوانان با چالشهای زیادی روبهرو هستند؛ از فشار تحصیلی و انتظارات خانواده گرفته تا تغییرات هویتی و تأثیر رسانهها. بهداشت روان در این سن اهمیت زیادی دارد، زیرا پایه و اساس سلامت روانی در بزرگسالی در همین دوران شکل میگیرد.
چه عواملی بر سلامت روان نوجوانان اثر میگذارند؟
سلامت روان نوجوانان به مجموعهای از عوامل فردی، خانوادگی، اجتماعی و محیطی بستگی دارد. عواملی مانند فقر، خشونت، تبعیض، سوءرفتار، فشار همسالان و شرایط تحصیلی میتوانند خطر ابتلا به مشکلات روانی را افزایش دهند. در مقابل، روابط گرم و حمایتی در خانواده و مدرسه، مهارتهای زندگی مانند حل مسئله و ارتباط مؤثر، و خواب و تغذیهی سالم میتوانند نقش محافظتی داشته باشند.
رایجترین مشکلات روانی در میان نوجوانان
۱. افسردگی و اضطراب: از شایعترین مشکلات روانی در این گروه سنی هستند و حدود 1.3 درصد از افراد 10-14 ساله و 3.4 درصد از افراد 15-19 ساله از آن رنج مي برند. ممکن است باعث افت تحصیلی، گوشهگیری و احساس ناامیدی و تنهايی شوند كه خطر خودكشی را افزايش می دهد.
افسردگی و اضطراب از شایعترین مشکلات روانی در این گروه سنی هستند و حدود 1.3 درصد از افراد 10-14 ساله و 3.4 درصد از افراد 15-19 ساله از آن رنج مي برند. ممکن است باعث افت تحصیلی، گوشهگیری و احساس ناامیدی و تنهايی شوند كه خطر خودكشی را افزايش می دهد.
۲. اختلالات رفتاری: مانند پرخاشگری یا عدم توجه يا ADHD كه حدود 2.7 درصد افراد 10-14 سال و 2.2 درصد افراد 15-19 ساله به آن مبتلا هستند، که ممکن است منجر به مشکلات در مدرسه یا روابط اجتماعی شود.
۳. اختلالات تغذیهای: شامل بیاشتهایی یا پرخوری عصبی که اغلب بهدلیل نگرانی درباره وزن و تصویر بدن به وجود میآیند و حدود 0.1 درصد افراد 10-14 سال و 0.4 درصد افراد 15-19 ساله به آن مبتلا هستند كه معمولا به همراه افسردگی و اضطراب ديده مي شود و بيشتر در ميان دختران شايع است.
بیاشتهایی یا پرخوری عصبی که اغلب بهدلیل نگرانی درباره وزن و تصویر بدن به وجود میآیند و حدود 0.1 درصد افراد 10-14 سال و 0.4 درصد افراد 15-19 ساله به آن مبتلا هستند كه معمولا به همراه افسردگی و اضطراب ديده مي شود و بيشتر در ميان دختران شايع است.
۴. روانپریشی: معمولاً در اواخر نوجوانی یا اوایل بزرگسالی آغاز میشود و ممکن است با توهم یا هذیان همراه باشد و می تواند زندگي روزمره افراد را تحت الشعاع قرار دهد. مثلا اختلال شيزوفرنی در 0.1 درصد افراد 15-19 سال ديده می شود.
5. خودآزاری و خودکشی: خودكشی سومين علت شايع مرگ در افراد 15-29 سال در دنياست كه ريسك فاكتورهايی مانند سومصرف الكل، سواستفاده های جنسی در كودكی، عدم كمك گيری از مشاور و…. به وقوع ان كمك می كنند و یکی از جدیترین پیامدهای اختلالات روانی است که نیاز به شناسایی و حمایت فوری دارد.
6. رفتارهای پرخطر و سلامت روان: بسیاری از رفتارهای پرخطر مانند مصرف مواد، الکل یا روابط جنسی محافظتنشده در دورهی نوجوانی آغاز میشوند. این رفتارها میتوانند راهی برای فرار از احساسات منفی یا استرس باشند، اما در بلندمدت به سلامت جسمی و روانی آسیب میزنند.
چگونه میتوان از سلامت روان نوجوانان حفاظت نمود؟
- ایجاد محیطی امن، صمیمی و بدون قضاوت در خانه و مدرسه.
- گوش دادن فعال به نوجوانان و احترام به احساساتشان.
- آموزش مهارتهای زندگی، از جمله کنترل خشم، تصمیمگیری و مدیریت استرس.
- ترویج فعالیتهای مثبت مانند ورزش، هنر و کارهای داوطلبانه.
- اطمینان از دسترسی نوجوانان به خدمات روانشناختی و مشاورهای در صورت نیاز.
جمع بندی
بهداشت روان نوجوانان موضوعی جدی است که نهتنها بر دوران نوجوانی، بلکه بر تمام زندگی فرد تأثیر دارد. سرمایهگذاری درحوزه سلامت روان نوجوانان به معنای ساختن جامعهای سالمتر، شادتر و موفقتر در آینده است.
منبع: سازمان جهانی بهداشت(WHO)
مترجم: محمد آشتیانی
